pl en
klatka z filmu
Zobacz więcej filmów:
ikona domyślnego filmuikona filmu powietrzeikona filmu wodaikona filmu odpadyikona filmu hałasikona filmu różnorodnośćikona filmu promieniowanie
Czy wiesz, że

Wykorzystanie materiałów i energii

Troska o zasoby naturalne i zrównoważone zarządzanie nimi jest warunkiem sprawnego funkcjonowania gospodarki w długofalowym horyzoncie czasowym. W tym zakresie Polska ma jeszcze wiele do zrobienia. W szczególności dotyczy to materiałochłonności i energochłonności, która jest znacząco wyższa od średniej unijnej. Ograniczenie zużycia surowców i energii będzie skutkować nie tylko zmniejszeniem kosztów funkcjonowania gospodarki w przyszłości, ale również zmniejszeniem presji na wszystkie komponenty środowiska. Pomimo, że w ostatnich latach obserwowana jest stabilizacja poboru wód, działania w zakresie dalszej racjonalizacji gospodarowania wodą należy traktować jako jeden z priorytetów polityki ekologicznej, tym bardziej, że wobec obserwowanych zmian klimatycznych spodziewane jest pogłębienie deficytu wody na obszarze kraju.

 

Priorytetowym celem w zakresie zrównoważonego wykorzystania zasobów jest „zredukowanie negatywnego oddziaływania na środowisko spowodowanego wykorzystywaniem zasobów w sytuacji wzrostu gospodarczego – koncepcja zwana rozdzieleniem (decoupling). W praktyce oznacza to zredukowanie oddziaływania na środowisko będącego skutkiem wykorzystywania zasobów, przy jednoczesnej poprawie ogólnej wydajności zasobów w obszarze gospodarki” za: „Strategią tematyczną w sprawie zrównoważonego wykorzystywania zasobów naturalnych”

 

Krajowa konsumpcja materiałów (DMC – Domestic Material Consumption), po okresie spadku w latach 2001-2002, od 2003 r. charakteryzowała się tendencją wzrostową i w 2007 r. osiągnęła wartość 651 mln Mg. Wartość ta była wyższa o 66 mln Mg od wartości z 2000 r. Polska w 2005 r. znalazła się wśród pierwszej piątki krajów Unii Europejskiej o najwyższym wskaźniku DMC.

Pobierz dane wykresu w formacie CSV

Krajowa konsumpcja materiałów w wybranych krajach UE w 2005 r. (źródło: Eurostat)


Miarą materiałochłonności gospodarki jest wskaźnik produktywności materiałowej liczony jako relacja PKB do krajowej konsumpcji materiałów, tak więc im wyższa wartość tego wskaźnika, tym mniej materiałów wykorzystuje się na wytworzenie jednostki PKB. Wskaźnik produktywności materiałowej dla Polski, według danych Eurostatu, w latach
2000-2005 wzrósł z 0,36 do 0,4, przy czym średnia wartość tego wskaźnika dla wszystkich krajów UE wzrosła w tym samym czasie z 1,23 do 1,3.

Wartość wskaźnika osiągnięta przez Polskę, podobnie jak w przypadku innych nowych krajów członkowskich UE, jest znacząco niższa od średniej unijnej, co świadczy o wysokiej materiałochłonności gospodarki. Wraz ze zmianą struktury gospodarki, prowadzącą do coraz powszechniejszego stosowania nowoczesnych technologii, wskaźnik ten będzie wzrastał. Niemniej jednak niezbędne jest zintensyfikowanie działań na rzecz zrównoważonego wykorzystania surowców.

Pobierz dane wykresu w formacie CSV

Wskaźnik produktywności materiałowej w krajach UE w 2005 r. (PKB/DMC) (źródło: Eurostat)


Pomimo szeregu działań podejmowanych w na rzecz zmniejszenia energochłonności gospodarki, polska gospodarka pozostaje jedną z najbardziej energochłonnych w Unii Europejskiej, ze wskaźnikiem energochłonności ponad dwukrotnie przewyższającym średnią krajów UE.

Pobierz dane wykresu w formacie CSV

Energochłonność gospodarek krajów UE w 2007 r., wyrażona jako stosunek zużycia energii do PKB (źródło: Eurostat)


Pozytywnym trendem w Polsce jest rosnący udział produkcji energii ze źródeł odnawialnych w ogólnej produkcji energii, a także w ogólnym zużyciu energii. W produkcji udział ten wzrósł z 4,46% w 1999 r. do 7,24% w 2008 r. Wśród odnawialnych źródeł energii dominująca jest biomasa, stanowiąca ponad 90% wszystkich źródeł.

Udział energii ze źródeł odnawialnych w produkcji energii elektrycznej w Polsce wciąż pozostaje na znacznie niższym poziomie w stosunku do średniej unijnej, która w 2007 r. wyniosła 15,5%.

Pobierz dane wykresu w formacie CSV

Udział energii ze źródeł odnawialnych w produkcji energii elektrycznej w krajach UE w 2007 r. (źródło: Eurostat)


Polska należy do krajów o niewielkich zasobach wodnych. Zasoby te w przeliczeniu na jednego mieszkańca należą do najniższych w Europie, dlatego też racjonalne gospodarowanie nimi powinno pozostawać jednym z najważniejszych priorytetów krajowych.

Pod względem ilości pobieranej wody w przeliczeniu na mieszkańca Polska należy do krajów o niskim zużyciu wody.

Pobierz dane wykresu w formacie CSV

Pobór wód na jednego mieszkańca w m3 w wybranych krajach UE (źródło: Eurostat)


Aby przeczytać więcej informacji kliknij -> soer_pl_2008_polski.pdf ikona_pdf
nfos